کدخبر :
44427
تاریخ مخابره :   
۱۳۹۵/۸/۲۶ - ۰۹:۴۸

شلوار جيب‌دار و بدون جيب

اكبر زماني

يكي از مهم‌ترين مواردي كه دريدا در آثار خود به آن پرداخت مباني و اصول متافيزيك غربي بر اساس طرح تقابل‌هاي دوتايي است . به اعتقاد دريدا در اين متافيزيك انديشه همواره زنداني عنصرهاي دوقطبي است. قطب‌هايي مانند: بد و خوب، انديشه‌هاي هستي و انديشه نيستي، غيبت و حضور، دروغ و حقيقت تمايز و همانندي، ذهن و ماده، جسم و روح، مرگ و زندگي، زن و مرد، طبيعت و فرهنگ، جنون و خرد، جوهر و عرض، گفتار و نوشتار و...

به اعتقاد دريدا اين تقابل‌هاي دوتايي مجازي است و هرگز قائم به ذات وجود نداشته‌اند. براي مثال در تقابل گوهر و شكل، گوهر را با ارجاع به شكل مي‌شناسيم. پس در واقع در اين تقابل يا يكي از شكل افتاده ديگري است يا نفي ديگري.

و اما فوكو گفته است قدرت در همه جا هست و در يك جا نيست! مفهوم اين جمله يعني قدرت نه در يك ساختار سياسي، اقتصادي، احزاب و يا... بلكه در همه جا هست و در جايي مشخص شده مثل سياست يا نظاميان يا... نيست كه با برداشتنشان اِعمال قدرت از بين بِرَود. تقابل دوتايي دريدا با اين گفته فوكو هارموني دارد؛ مرد و زن بر مبناي نظر دريدا، اولي بر دومي قدرت اِعمال مي‌كند و بر مبناي نظر فوكو همين كه مي‌گوييم تو زن هستي! اِعمال قدرت مي‌كنيم از اين جهت كه قدرت درجاي خاصي نيست، بلكه در همه مناسبات و روابط روزمره ما وجود دارد. شلوار جيب‌دار و بدون جيب نمود عيني‌تر از مباحث بازگو شده است. شلوار جيب‌دار به اين علت كه جيب دارد يعني فضاي بهتري براي گذاشتن وسايل و پول و... دارد همچنان كه روي سينه پيراهن مردانه جيب دارد اقتدار مردانه را به يدك مي‌كشد؛ يعني كار كردن و شغل و درآمد براي مردان است و زنان با شلوارهاي بدون جيب مصرف كننده پول‌هاي مردان هستند از اين جهت كه جيبي ندارند پس دستشان بايد پيش مردان دراز باشد اين اقتدار كه به صراحت نظريه تقابل دوتايي دريدا و همچنان در نظريه همه جا بودن قدرت فوكو ديديم را اثبات مي‌كند. زنان را وادار به خانه‌دار بودن براي مرداني كه اقتدارشان از شلوارشان نمود يافته است. شلوارهاي زنانه بدون جيب همانند ابزاري براي زندگي مردان است و جالب‌ترين نكته اينكه اين زنان هستند كه به پذيرش اين جايگاه تن دادند. جنبش‌هاي فمينستي در غرب اين موضوع را شايد درك كرده است و در نحوه لباس پوشيدن زنان تغييراتي صورت گرفته است و اغلب شبيه مردان لباس مي‌پوشند. ولي اتفاقي كه در جامعه ما رخ داد، اين است كه زنان ما هم در حال حاضر شلوار جيب‌دار مي‌پوشند و با اين شلوارها نه براي درهم شكستن اقتدار مردانه، بلكه به‌عنوان يك مد براي زيبايي و... استفاده مي‌كنند.

کلید ‫واژه‌های مطلب:
|
|
|
نمایش نظرات
ارسال نظر
نام :
ایمیل:
متن نظر:
ارسال